Thijs Kramer

Muziek

TOCCATA  
Opname Thijs Kramer 1990 Willibrordusorgel St. Bavo Haarlem.

CANTIQUE DE JEAN RACINE, Fauré
Vocoza o.l.v. Frank Hameleers / Thijs Kramer piano
Opname van 8 oct 1985, Kleine Zaal Concertgebouw Amsterdam.

SONATE (der 94. Psalm), Reubke
Opname Thijs Kramer 1968 op het Willibrordusorgel te Amsterdam.
Julius Reubke is geboren 23 maart 1834 te Hausneindorf en gestorven op 3 juni 1858 in het kuuroord Pillnitz bij Dresden...Hij schreef een hemel-, hel- en orgelbestormend stuk onder de vredige titel : Sonate (der 94. Psalm) für Orgel. Voorwaar een understatement ! De spanwijdte der emoties - emoties jazeker, bevinden wij ons niet in de 19e eeuw ? - ligt in de orde van een Manfredsymphonie van Tschaikowsky. En dan te bedenken dat de componist nauwelijks 24 jaar oud is geworden ...
Anders dan verscheidene scheppingen van zijn leermeester Franz Liszt of b.v. de Grande Pièce Symphonique van César Franck, is dit lange orgelwerk zeldzaam coherent. Zoon van een orgelbouwer, had Reubke de gelegenheid van bepaalde nieuwe franse speelhulpen (de tong- en vulstemmenafsluiters bijv.) op de hoogte te zijn, en de komende technische verbeteringen in de orgelbouw te voorzien.
Want hoewel Reubke's "lay out" aanwijsbaar erop gericht is de organist mee te laten registreren, doen de registratiemoeilijkheden eigenlijk niet onder voor de speeltechnische, in dit moeilijkste orgelwerk der 19e eeuw.

  .   .   . Citaat van de Gedenkplaat Sint Willibrordus Orgel - Amsterdam. ("de zwarte plaat").

Reubke, al aangetast door TBC, speelde op 17 juni1857 de première van zijn chef d’oeuvre nog zelf, op het nieuwe Ladegast orgel in de Domkirche te Merseburg., De uitvoering werd geestdriftig besproken door Karl Franz Brendel, toen hoofdredactteur van Die Neue Zeitschrift für Musik. Dit was de enige bespreking van zijn chef-d'oeuvre die Reubke tijdens zijn korte leven ten deel viel. Ook later is er weinig over geschreven, het lag niet in de markt, immers, wie kon het spelen? "Men kan onmogelijk twijfelen aan zijn buitengewone gaven als uitvoerder en componist." Maar door het hele werk heen valllen de originaliteit, de frisheid van zijn ingevingen en vooral de tomeloze erergie waarmee hj de sonate voortdrijft, dermate op, dat om een overgeleverde opmerking van een toehoorder te herhalen : "Jetzt hat der Schüler den Meister erschlagen".

Reubke, reeds aangetast door TBC, speelde op 17 juni 1857 de première nog zelf, op het nieuwe Ladegast-orgel in de Merseburger Domkirche. De uitvoering werd geestdriftig besproken door Karl Franz Brendel, toen hoofdredacteur van Die Neue Zeitschrift für Musik. Men kan onmogelijk twijfelen aan zijn buitengewone gaven als uitvoerder en componist, maar door het hele werk heen boeien de originaliteit en de frisheid van zijn ingevingen.